Ana içeriğe atla

TEMEL GIDA TEKNOLOJİSİ – 8. ÜNİTE

 

TEMEL GIDA TEKNOLOJİSİ – 8. ÜNİTE

Peynir Üretim Teknolojisi

Soruya dokun → cevap açılsın.

8.1. PEYNİR ÜRETİM TEKNOLOJİSİ
1. Dünyada yaklaşık kaç çeşit peynir bulunduğu tahmin edilmektedir?
Cevap: 2000'den fazla.
2. Peynir nedir?
Cevap: Çabuk bozulan sütün peynir mayası veya zararsız bir organik asitle pıhtılaştırılması, işlenmesi ve belirli bir olgunlaştırma süresi geçirmesi sonunda elde edilen, uzun süre muhafaza edilebilen besin değeri yüksek bir gıdadır.
3. Peynir hangi temel besin maddelerini yüksek miktarda içerir?
Cevap: Protein, yağ, vitamin ve mineralleri.
4. Peynirdeki temel protein hangisidir?
Cevap: Kazein.
5. Kaynağa göre peynirde protein oranı hangi geniş aralıkta bulunabilir?
Cevap: %3–40.
6. Kaynağa göre peynirde yağ oranı hangi geniş aralıkta bulunabilir?
Cevap: %4–48.
7. Peynir yağının yaklaşık yüzde kaçı doymuştur?
Cevap: Yaklaşık %66.
8. Peynirde yararlı bir bileşen olarak belirtilen CLA'nın açılımı nedir?
Cevap: Konjuge linoleik asit.
9. Peynir hangi vitaminler açısından iyi bir kaynak olabilir?
Cevap: A vitamini, riboflavin, B12 vitamini ve folat.
10. Peynir özellikle hangi mineraller açısından önemli bir kaynaktır?
Cevap: Kalsiyum, fosfor ve magnezyum.
Peynirlerin Rutubet ve Yağ Bakımından Sınıflandırılması
11. Çok sert peynirlerde rutubet oranı ne kadardır?
Cevap: %20 ve daha az.
12. Çok sert peynirlerde kuru maddede yağ oranı ne kadardır?
Cevap: %60 ve üzeri.
13. Sert peynirlerde rutubet oranı hangi aralıktadır?
Cevap: %20–42.
14. Sert peynirlerde kuru maddede yağ oranı hangi aralıktadır?
Cevap: %45–60.
15. Yarı sert peynirlerde rutubet oranı hangi aralıktadır?
Cevap: %43–55.
16. Yarı sert peynirlerde kuru maddede yağ oranı hangi aralıktadır?
Cevap: %30–44.
17. Yumuşak peynirlerde rutubet oranı ne kadardır?
Cevap: %55 ve üzeri.
18. Tam yağlı peynirlerde kuru maddede yağ oranı en az ne kadardır?
Cevap: %45 ve üzeri.
19. Yağlı peynirlerde kuru maddede yağ oranı en az ne kadardır?
Cevap: %30'dan az olmamalıdır.
20. Yarım yağlı peynirlerde kuru maddede yağ oranı en az ne kadardır?
Cevap: %20'den az olmamalıdır.
21. Yağsız peynirlerde kuru maddede yağ oranı ne kadardır?
Cevap: %20'den azdır.
8.1.1. Peynirin Kimyasal Bileşimi
22. Peynir çeşidine göre protein oranı yaklaşık hangi aralıktadır?
Cevap: %20–35.
23. 100 g yumuşak peynir günlük protein ihtiyacının yaklaşık yüzde kaçını karşılar?
Cevap: %35–45'ini.
24. 100 g sert peynir günlük protein ihtiyacının yaklaşık yüzde kaçını karşılar?
Cevap: %50–60'ını.
25. Sütte protein hangi iki formda bulunur?
Cevap: Süspansiyon/kolloidal form ve çözünür form.
26. Sütte kazein yaklaşık hangi oranda bulunur?
Cevap: %3.
27. Laktoalbumin ve laktoglobulin yaklaşık hangi oranda bulunur?
Cevap: %0,5.
28. Rennet ilave edildiğinde kazein hangi katı pıhtı formuna dönüşür?
Cevap: Para-kazeine.
29. Peynirde yağ oranı kaynağa göre hangi aralıkta değişmektedir?
Cevap: %3,5–9,0.
30. Peynirde yağın temel işlevleri nelerdir?
Cevap: Lezzet ve aroma verir, peynirin yapısını etkiler.
31. Yağsız sütten yapılan peynirin yapısı nasıldır?
Cevap: Sert, kuru ve lezzeti düşüktür.
32. Peynirdeki en önemli karbonhidrat hangisidir?
Cevap: Laktoz.
33. Laktoz sütte yaklaşık hangi oranda bulunur?
Cevap: %4,5–5,0.
34. Laktoz starter kültürler için ne görevi görür?
Cevap: Enerji kaynağıdır.
35. Laktozun yaklaşık yüzde kaçı bakteriler tarafından kullanılır?
Cevap: %10'u.
36. Laktozun büyük kısmı peynir yapımında nasıl uzaklaştırılır?
Cevap: Peynir altı suyu ile uzaklaştırılır.
37. Peynirde mineral madde oranı ortalama ne kadardır?
Cevap: %0,5–1,0.
38. Peynir özellikle hangi iki mineral bakımından iyi bir kaynaktır?
Cevap: Kalsiyum ve fosfor.
39. 100 g yumuşak peynir günlük kalsiyum ihtiyacının yaklaşık yüzde kaçını karşılar?
Cevap: %50'sini.
40. 100 g sert peynir günlük kalsiyum ihtiyacının yaklaşık yüzde kaçını karşılar?
Cevap: %100'ünü.
41. Kalsiyum peynir üretiminde hangi iki olayda önemlidir?
Cevap: Sütün pıhtılaşmasında ve pıhtının sıkılaşmasında.
42. Peynir hangi vitaminler bakımından zengindir?
Cevap: A, D, E ve K vitaminleri.
43. B ve C vitaminlerinin önemli kısmı nerede kalır?
Cevap: Peynir altı suyunda.
44. Peynirde bulunan başlıca enzimler nelerdir?
Cevap: Lipazlar, proteazlar ve laktazlar.
8.1.2. Peynir Yapımı
45. Peynire işlenecek sütün temel özelliği ne olmalıdır?
Cevap: Taze olmalıdır.
46. Peynir sütü renk, koku, tat ve görünüş bakımından nasıl olmalıdır?
Cevap: Kusursuz olmalıdır.
47. Peynir sütünde hangi inhibitör kalıntılar bulunmamalıdır?
Cevap: Antibiyotik, temizlik maddesi ve dezenfektan kalıntıları.
48. Hangi hayvan sütleri peynir üretiminde tercih edilmez?
Cevap: Kolostrum içeren sütler, laktasyon sonu sütleri ve mastitisli hayvanların sütleri.
49. Kolostrumlu süt neden peynir üretiminde tercih edilmez?
Cevap: Starter kültürlerin gelişimini baskılayabilen laktenin 1 ve 3 içerdiği için.
50. Laktasyon sonu sütlerde hangi maddelerin oranı dengesizdir?
Cevap: Tuz ve protein.
51. Mastitisli sütlerin önemli sakıncası nedir?
Cevap: Kimyasal bileşimi farklıdır ve çok sayıda patojen mikroorganizma içerebilir.
52. Kazeini az olan sütle yapılan peynirin randımanı nasıl olur?
Cevap: Düşük olur ve peynir yumuşak olabilir.
53. İşletmeye kabulden önce süte uygulanan testlere genel olarak ne ad verilir?
Cevap: Platform testleri.
54. Peynir sütünde yapılan duyusal testler nelerdir?
Cevap: Renk, koku, kıvam ve tat.
55. Fiziksel ve kimyasal testlere örnek veriniz.
Cevap: Yoğunluk, donma noktası, nem/kuru madde, yağ, protein ve asidite.
56. Mikrobiyolojik testlere örnek veriniz.
Cevap: Mastitis testi ve genel bakteri sayımı.
57. Biyokimyasal testlere örnek veriniz.
Cevap: Metilen mavisi redüksiyon, katalaz ve peroksidaz testleri.
58. Peynir yapımında süt kaba kirlerinden arındırılmadan önce yaklaşık kaç dereceye ısıtılır?
Cevap: Yaklaşık 56 °C.
59. Sütün temizlenmesinde hangi yöntemler kullanılabilir?
Cevap: Süzme, filtrasyon ve santrifüj.
60. Peynir sütünde yağın kazeine oranı ne olmalıdır?
Cevap: 1:0,70.
61. Sütün yağ oranı hangi yöntemlerle ayarlanabilir?
Cevap: Yağlı ve yağsız sütün karıştırılması, yağsız süte krema katılması veya kremanın alınması.
Pastörizasyon
62. Peynir sütüne pastörizasyon uygulanmasının temel amacı nedir?
Cevap: Patojen bakterilerin vejetatif formlarını yok etmek ve bozulma yapan bakterilerin sayısını azaltmaktır.
63. Pastörizasyon peynir randımanını yaklaşık ne kadar artırabilir?
Cevap: %1–10.
64. Çift cidarlı kazanlarda peynir sütü hangi sıcaklık ve sürede pastörize edilir?
Cevap: 62–65 °C'de 30 dakika.
65. Plakalı ısıtıcılarda peynir sütü hangi koşullarda pastörize edilebilir?
Cevap: 71–74 °C'de 15–40 saniye.
66. Diğer ani pastörizasyon uygulaması hangi sıcaklık aralığındadır?
Cevap: 78–85 °C'de ani ısıtma.
67. Yüksek pastörizasyon sıcaklığı kalsiyum tuzlarını nasıl etkiler?
Cevap: Çökmelerine neden olur.
68. Yüksek pastörizasyon pıhtıyı nasıl etkiler?
Cevap: Sütün pıhtılaşma yeteneğini olumsuz etkiler ve daha gevşek pıhtı oluşmasına yol açabilir.
69. Pastörizasyona dört alternatif yöntem nelerdir?
Cevap: H₂O₂ ilavesi, laktoperoksidaz-H₂O₂-tiyosiyanat sisteminin aktivasyonu, baktofugasyon ve mikrofiltrasyon.
Starter Kültürler
70. Starter kültür nedir?
Cevap: Sütte biyokimyasal değişiklikler oluşturarak peynirin istenen özellikleri kazanmasını sağlayan yararlı mikroorganizmaların kültürüdür.
71. Starter kültürlerin temel işlevleri nelerdir?
Cevap: Laktik asit oluşumu, proteoliz, lipoliz, tat-aroma oluşumu ve zararlı bakterilerin inhibisyonu.
72. Peynirde aroma oluşumunda önemli starter ürünleri nelerdir?
Cevap: Diasetil, asetoin ve aldehitler.
73. Peynir yapımında yaygın kullanılan starter kültür cinsleri nelerdir?
Cevap: Lactococcus, Streptococcus, Enterococcus, Leuconostoc ve Lactobacillus.
74. Peynir sütü starter kültür ilavesi öncesinde hangi sıcaklığa soğutulur?
Cevap: 26–38 °C'ye.
75. Starter kültür süte hangi oranda ilave edilir?
Cevap: %2.
76. Starter kültür ilavesinden sonra süt yaklaşık ne kadar bekletilir?
Cevap: Yaklaşık 30 dakika.
77. Normal peynir yapımında starterlerle süt pH'sı 3 saat içinde hangi değerden hangi değerlere düşer?
Cevap: 6,6'dan 5,5–4,9'a.
78. Mezofilik starter kültürlerin optimum sıcaklığı yaklaşık kaç derecedir?
Cevap: 30 °C.
79. Termofilik starter kültürlerin optimum sıcaklığı yaklaşık kaç derecedir?
Cevap: 42 °C.
80. Mezofilik kültürlerde temel Lactococcus türü hangisidir?
Cevap: Lactococcus lactis subsp. cremoris.
81. Termofilik kültürlere örnek veriniz.
Cevap: Streptococcus thermophilus ve Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus.
82. Pıhtısı 40 °C'nin altında ısıtılan Cheddar, Edam ve Camembert gibi peynirlerde hangi tip kültürler kullanılır?
Cevap: Mezofilik kültürler.
83. Emmental ve Parmesan gibi yüksek sıcaklıkta pişirilen peynirlerde hangi tip kültürler kullanılır?
Cevap: Termofilik kültürler.
84. Rokfor üretiminde hangi küf kullanılır?
Cevap: Penicillium roqueforti.
85. Beyaz küflü peynirlerde hangi küfler kullanılabilir?
Cevap: Penicillium candidum ve Penicillium camemberti.
Yardımcı Maddeler
86. Kazan sütüne katılabilecek yardımcı maddelere örnek veriniz.
Cevap: Kalsiyum tuzları, antimikrobiyel maddeler, renk maddeleri, ağartıcı ajanlar, baharatlar, bitki aromaları, duman ve çeşitli sebze veya otlar.
87. CaCl₂ peynir üretiminde ne amaçla kullanılır?
Cevap: Kazeinin pıhtılaşmasını kolaylaştırır, daha sıkı ve elastik pıhtı sağlar, peynir suyunun ayrılmasını kolaylaştırır ve randımanı artırabilir.
88. CaCl₂ süte hangi oranda katılabilir?
Cevap: 20 g/100 litre, yani yaklaşık %0,02.
89. Lizozim hangi miktarda kullanılabilir?
Cevap: 2,5 g/100 litre.
90. Nisin hangi miktarda kullanılabilir?
Cevap: 10 g/100 litre.
91. Nitrat bazı peynirlerde ne amaçla kullanılır?
Cevap: Özellikle gaz oluşturan bakterilerin neden olduğu gözenek ve şişmeleri önlemek amacıyla.
92. Nitrat süte hangi oranda katılabilir?
Cevap: %0,005, yani 100 kg süte 5 g.
93. Nitratın özellikle hedeflediği bakterilerden biri hangisidir?
Cevap: Clostridium tyrobutyricum.
94. Peynirde kullanılan renk maddelerinden biri olan annatto en fazla ne kadar kullanılabilir?
Cevap: 50 mg/kg.
95. β-karoten kaynağa göre hangi miktarda kullanılabilir?
Cevap: 600 mg/kg.
Mayalama ve Pıhtılaştırma
96. Peynir üretimindeki temel işlem nedir?
Cevap: Süt proteini kazeinin pıhtılaştırılmasıdır.
97. Pıhtılaştırma kaç temel şekilde yapılır?
Cevap: İki şekilde: enzimlerle ve asitle.
98. Peynir üretiminin yaklaşık yüzde kaçı peynir mayasıyla pıhtılaştırılarak yapılır?
Cevap: Yaklaşık %75'i.
99. Asitle pıhtılaştırılan peynir çeşitlerine örnek veriniz.
Cevap: Quarg, Cottage ve çökelek.
100. Enzimle oluşan pıhtının yapısı nasıldır?
Cevap: Sıkı ve elastiktir.
101. Asitle oluşan pıhtının yapısı nasıldır?
Cevap: Daha gevşektir.
102. Asitle pıhtılaştırmada hangi maddeler kullanılabilir?
Cevap: Sirke, limon suyu, asetik asit veya sitrik asit.
103. Asit ile pıhtı oluşumu hangi pH'da başlar?
Cevap: pH 5,3'te.
104. Kazeinin izoelektrik noktası kaçtır?
Cevap: pH 4,6.
105. Asitle pıhtılaşma hangi pH'da tamamlanır?
Cevap: pH 4,6'da.
106. Kazein miseli hangi bileşenlerden oluşur?
Cevap: Alfa, beta ve kappa kazein, kalsiyum, fosfat ve sudan.
107. Enzimle pıhtılaştırmada hangi kökenli rennetler kullanılabilir?
Cevap: Bitkisel, mikrobiyel ve hayvansal rennetler.
108. Bitkisel rennet kaynaklarına örnek veriniz.
Cevap: İncir, ebegümeci, devedikeni, ısırgan otu ve tarak otu.
109. Mikrobiyal rennet kaynaklarına örnek veriniz.
Cevap: Mucor miehei, Endothia parasitica ve Bacillus subtilis.
110. Hayvansal rennetlerin başlıcaları nelerdir?
Cevap: Rennin/kimozin ve pepsin.
111. Rennin veya kimozin nereden elde edilir?
Cevap: Sütle beslenen buzağıların şirdeninden, yani abomasumundan.
112. Süt emen buzağıların abomasum ekstraktının yaklaşık yüzde kaçı rennindir?
Cevap: %88–94.
113. Aynı ekstraktın yaklaşık yüzde kaçı pepsindir?
Cevap: %6–12.
114. Bir kısım rennet yaklaşık kaç kısım sütü pıhtılaştırabilir?
Cevap: 5000 kısım sütü.
115. Renninin en aktif olduğu pH aralığı nedir?
Cevap: pH 6,2–6,4.
116. 21–27 °C'de oluşan rennet pıhtısı nasıldır?
Cevap: Yumuşak ve jelimsi.
117. 28–32 °C'de oluşan pıhtı nasıldır?
Cevap: Daha sıkı ve kırılgan olmayan.
118. 33–36 °C'de oluşan pıhtı nasıldır?
Cevap: Sert ve lastiksi.
119. Rennetin aktivitesi hangi sıcaklıkların altında ve üstünde çok düşüktür?
Cevap: 20 °C'nin altında ve 50 °C'nin üzerinde.
120. Pepsin hangi hayvanlardan elde edilebilir?
Cevap: Altı aylıktan büyük sığırların mide sıvısından.
121. Maya aktivitesi nasıl tanımlanır?
Cevap: Bir gram rennetin 35 °C'de 40 dakika içinde pıhtılaştırabildiği süt miktarıdır.
122. Sert peynirlerde mayalanma süresi ne kadardır?
Cevap: 40–60 dakika.
123. Yumuşak peynirlerde mayalanma süresi ne kadardır?
Cevap: 90–120 dakika.
124. Peynir mayası süte verilmeden önce ne kadar suyla seyreltilir?
Cevap: Yaklaşık 10 misli suyla.
Pıhtının İşlenmesi – Teleme – Tuzlama
125. Pıhtının kesilme zamanı nasıl tahmin edilebilir?
Cevap: İlk pıhtılaşmanın görüldüğü ana kadar geçen süre 3 ile çarpılır.
126. Olgun pıhtı parmakla kontrol edildiğinde nasıl görünür?
Cevap: Düzgün yarılır, orta yumuşaklıktadır ve parmağa bulaşmaz.
127. Pıhtının kesilmesinin amacı nedir?
Cevap: Peynir altı suyunun dışarı çıkmasını sağlamak ve peynire istenen şeklin verilmesini kolaylaştırmak.
128. Sert peynirlerde pıhtı hangi büyüklükte kesilir?
Cevap: 1–1,5 cm.
129. Yumuşak peynirlerde pıhtı hangi büyüklükte kesilir?
Cevap: 2–2,5 cm.
130. Pıhtı hangi özel araçla kesilebilir?
Cevap: Kırma teliyle.
131. Düşük rutubetli peynirlerde pıhtı hangi sıcaklık ve sürede ısıtılabilir?
Cevap: 40–45 °C'de 5–10 dakika.
132. Peynir altı suyu tamamen ayrıldıktan sonra kalan katı kitleye ne ad verilir?
Cevap: Teleme.
133. Beyaz peynir telemesi hangi büyüklükte kesilir?
Cevap: 7 × 7 × 7 cm.
134. Peynirin tuzlanmasının temel amaçları nelerdir?
Cevap: Tat vermek, su oranını ayarlamak, yapıyı düzeltmek, kabuk oluşumunu kolaylaştırmak, mikroflorayı düzenlemek ve dayanıklılığı artırmak.
135. Peynirde tuzlama yöntemleri nelerdir?
Cevap: Telemenin tuzlanması, kuru tuzlama ve salamura tuzlama.
136. Tulum peynirinde hangi tuzlama yöntemi kullanılabilir?
Cevap: Telemenin tuzlanması.
137. Kaşar peynirinde hangi tuzlama yöntemi kullanılabilir?
Cevap: Kuru tuzlama.
138. Beyaz peynirde hangi tuzlama yöntemi kullanılır?
Cevap: Salamura tuzlama.
139. Salamura suyu nasıl olmalıdır?
Cevap: İçme suyu niteliğinde olmalıdır.
140. Salamura neden hafif asidik olmalıdır?
Cevap: pH'sının ham peynirin pH'sına uygun olması için.
Paketleme ve Olgunlaştırma
141. Peynir neden paketlenir?
Cevap: Dış etmenlerden korunması, rutubet kaybının önlenmesi, şeklinin korunması ve görünümünün güzelleştirilmesi için.
142. Peynir ambalajlarında hangi materyaller kullanılabilir?
Cevap: Alüminyum folyo, polietilen, selofan, naylon, karton, teneke kutu, deri veya bağırsak, mum ve parafin gibi maddeler.
143. Taze peynirler ne zaman tüketime sunulur?
Cevap: Paketlendikten hemen sonra.
144. Peynirler genellikle hangi sıcaklık ve nemde olgunlaştırılır?
Cevap: 10 °C'nin altında ve %80–85 rutubette.
145. Peynir olgunlaşmasındaki primer biyokimyasal değişiklikler nelerdir?
Cevap: Proteoliz, lipoliz ve glikoliz.
146. Peynir olgunlaşmasındaki sekonder değişiklikler nelerdir?
Cevap: Deaminasyon, dekarboksilasyon, desülfirizasyon ve β-oksidasyon.
8.1.3. Peynir Kusurları
147. Peynir kusurları hangi ana gruplara ayrılır?
Cevap: Şekil/görünüm kusurları, renk kusurları, tekstür kusurları ve lezzet kusurları.
148. Şekil ve görünüm kusurlarına örnek veriniz.
Cevap: Çatlaklar, böceklenme, kabuğun yumuşaması ve çürümesi.
149. Peynirde mavi, yeşil ve siyah lekelerin temel nedeni nedir?
Cevap: Küfler.
150. Gün ışığına maruz kalan peynirde renk neden açılabilir?
Cevap: Yağın oksidasyonu nedeniyle.
151. Fazla nitrit kullanılması hangi renk kusuruna yol açabilir?
Cevap: Pembe beneklere.
152. Peynirde gözeneklilik ve şişkinliğin temel nedeni nedir?
Cevap: Bakterilerin laktozu parçalayarak H₂ ve CO₂ gazı oluşturması.
153. Koliform ve mayaların oluşturduğu şişkinliğe ne ad verilir?
Cevap: Erken şişme.
154. C. butyricum ve C. tyrobutyricum'un oluşturduğu şişkinliğe ne ad verilir?
Cevap: Geç şişme.
155. Sert ve kuru peynir yapısının nedenlerinden biri nedir?
Cevap: Az yağlı süt kullanımı, yüksek asidite, yüksek mayalama sıcaklığı, fazla maya, pıhtının çok küçük kesilmesi, fazla ısıtma, uzun baskı veya fazla tuz.
156. Yumuşak peynir yapısının nedenlerinden biri nedir?
Cevap: Yağlı ve düşük asiditeli süt, düşük mayalama sıcaklığı, az maya, pıhtının kalın kesilmesi, kısa baskı veya az tuz.
157. Kırıntılı yapı neden oluşabilir?
Cevap: Yetersiz baskılama ve yetersiz tuzlama nedeniyle.
158. Unumsu ve pütürlü yapı hangi durumda görülür?
Cevap: Asiditesi yüksek peynirlerde ve zayıf proteolitik aktivite sonucu.
159. Ekşi lezzetin nedenleri nelerdir?
Cevap: Fazla kültür kullanımı, yüksek olgunlaştırma sıcaklığı veya asetik asit bakterileri.
160. Acı lezzetin nedenlerinden biri nedir?
Cevap: Mastitisli süt, yüksek nitrat kullanımı, fazla maya veya bazı yem bitkileri.
161. Tatsız peynir oluşmasının nedenlerinden biri nedir?
Cevap: İnaktif kültür kullanımı, düşük olgunlaştırma sıcaklığı veya fazla tuzlama.
162. Tuzlu tat neden oluşur?
Cevap: Fazla tuz kullanımından.
8.1.4. Yerli Peynir Çeşitleri
163. Beyaz peynir genellikle hangi sütlerden yapılır?
Cevap: Genellikle koyun, bazen keçi ve inek sütünden.
164. Beyaz peynir sütü hangi sıcaklıkta mayalanır?
Cevap: 28–30 °C.
165. Beyaz peynirde pıhtılaşma süresi ne kadardır?
Cevap: 90–120 dakika.
166. Beyaz peynir pıhtısı hangi büyüklükte kesilir?
Cevap: Kenarları yaklaşık 3 cm olan küpler halinde.
167. Beyaz peynir telemesi hangi büyüklükte kalıplara kesilir?
Cevap: 7 cm en ve boydaki kalıplara.
168. Beyaz peynir hangi yoğunluktaki salamurada bekletilir?
Cevap: %12–16 tuzlu salamurada.
169. Beyaz peynir salamurada ne kadar bekletilir?
Cevap: 4–6 saat.
170. Beyaz peynir hangi sıcaklıkta ve ne kadar olgunlaştırılır?
Cevap: 4 °C'de yaklaşık 2,5 ay.
171. Beyaz peynir randımanı yaklaşık ne kadardır?
Cevap: %18–25.
172. Kaşar peyniri genellikle hangi sütten yapılır?
Cevap: Koyun sütünden.
173. Kaşar sütü hangi sıcaklıkta mayalanır?
Cevap: 28–33 °C.
174. Kaşar peynirinde pıhtılaşma süresi ne kadardır?
Cevap: 2–4 saat.
175. Kaşar telemesi fermentasyon için ne kadar bekletilir?
Cevap: 10–16 saat.
176. Kaşar yapımındaki temel farklı işlem nedir?
Cevap: Telemenin 70 °C'deki suda yaklaşık 2 dakika haşlanıp yoğrulmasıdır.
177. Tulum peyniri geleneksel olarak nerede olgunlaştırılır?
Cevap: Keçi derisi torbasında.
178. Günümüzde tulum peynirinde deri yerine ne kullanılabilir?
Cevap: Sertleştirilmiş plastik kap veya fıçılar.
179. Savak Tulum peyniri en az ne kadar olgunlaştırılır?
Cevap: En az 3 ay.
180. Mihaliç peyniri özellikle hangi bölgede üretilir?
Cevap: Balıkesir–Bursa bölgesinde.
181. Mihaliç peyniri hangi sütten yapılır?
Cevap: Kıvırcık koyun sütünden.
182. Mihaliç peyniri nasıl bir peynirdir?
Cevap: Sert, yağlı, tuzlu, dayanıklı ve gözenekli bir peynirdir.
183. Mihaliç peynirindeki gözenekler yaklaşık kaç mm'dir?
Cevap: 2–4 mm.
184. Otlu peynir özellikle hangi illerde üretilir?
Cevap: Van ve Hakkari başta olmak üzere doğu illerinde.
185. Otlu peynirde genellikle hangi süt kullanılır?
Cevap: Koyun sütü.
186. Otlu peynir sütü hangi koşulda mayalanır?
Cevap: Çiğ olarak yaklaşık 30 °C'de 1–2 saat.
187. Otlu peynirde kullanılan otlar tuzlu suda ne kadar bekletilir?
Cevap: 15–20 gün.
188. Van otlu peynirinde kullanılan otlara örnek veriniz.
Cevap: Sirmo, sirik ve zahter.
189. Otlu peynir ne kadar olgunlaştırılır?
Cevap: 2–3 ay.
190. Dil peyniri hangi peynirin üretimine benzer?
Cevap: Telemenin yoğrulma aşamasına kadar kaşar peynirine.
191. Dil peyniri hangi ölçülerde kesilir?
Cevap: Yaklaşık 1 cm kalınlıkta açılıp 4 × 8 cm kesilir.
192. Lor peyniri hangi hammaddeden elde edilir?
Cevap: Diğer peynirlerden kalan peynir altı suyundan.
8.1.5. Yabancı Peynir Çeşitleri
193. Rokfor peyniri hangi ülkenin peyniridir?
Cevap: Fransa'nın.
194. Rokfor hangi sütten yapılır?
Cevap: Koyun sütünden.
195. Rokfor hangi küfle üretilir?
Cevap: Penicillium roqueforti.
196. Rokfor ne kadar olgunlaştırılır?
Cevap: Yaklaşık 2–3 ay.
197. Rokfordaki küf gelişimi peynirin neresinde meydana gelir?
Cevap: Peynirin iç kısımlarında.
198. Camembert hangi ülkenin peyniridir?
Cevap: Fransa'nın Normandiya bölgesinden köken alır.
199. Camembert üretiminde hangi küf kullanılır?
Cevap: Penicillium camemberti.
200. Camembert yüzeyinde yaklaşık bir hafta sonra nasıl bir gelişme görülür?
Cevap: Beyaz, keçe benzeri küf gelişimi.
201. Camembert peynirleri tipik olarak yaklaşık kaç cm çapındadır?
Cevap: Yaklaşık 11 cm.
202. Cheddar hangi ülkeyle özdeşleşmiş bir peynirdir?
Cevap: Birleşik Krallık, özellikle İngiltere.
203. İngiltere'deki peynir üretiminin yaklaşık yüzde kaçı Cheddar'dır?
Cevap: Yaklaşık %70'i.
204. Geleneksel Cheddar yaklaşık ne kadar olgunlaştırılır?
Cevap: Yaklaşık 9 ay.
205. Cheddar'da peynir altı suyu hangi pH'da boşaltılır?
Cevap: pH 6,1'de.
206. Cheddar'a özgü temel işleme ne ad verilir?
Cevap: Çedarlama.
207. Çedarlamada bloklar ne sıklıkla çevrilip yeniden istiflenir?
Cevap: Yaklaşık her 15–20 dakikada bir.
208. Gouda hangi ülkenin peyniridir?
Cevap: Hollanda'nın.
209. Gouda hangi tip peynirdir?
Cevap: Yarı sert peynirdir.
210. Gouda'nın tipik ağırlığı ne kadardır?
Cevap: Genellikle 10–16 kg.
211. 0,2–1,0 kg ağırlığındaki küçük Gouda peynirlerine ne ad verilir?
Cevap: Bebek Gouda.
212. Gouda sütü hangi koşulda pastörize edilir?
Cevap: 70–75 °C'de 10–20 saniye.
213. Gouda sütüne CaCl₂ yaklaşık hangi miktarda katılır?
Cevap: 15–35 g/100 litre.
214. Gouda'da mayalama hangi sıcaklıkta yapılır?
Cevap: 30–31 °C'de.
215. Gouda'da pıhtılaşma süresi ne kadardır?
Cevap: 20–30 dakika.
216. Gouda üretiminde peynir altı suyunun yaklaşık yüzde kaçı uzaklaştırılır?
Cevap: Yaklaşık %40'ı.
217. Gouda yaklaşık ne kadar süre baskılanır?
Cevap: Yaklaşık 1–1,5 saat.
218. Gouda baskı sonrası hangi pH değerinde salamuraya alınır?
Cevap: pH 5,5–5,8'e ulaştığında.
219. Gouda salamurada ne kadar süre tutulur?
Cevap: 72–96 saat.
220. Gouda doğal olarak hangi sıcaklık ve bağıl nemde olgunlaştırılır?
Cevap: 13–15 °C ve %85–88 bağıl nemde.

🧠 SINAVLIK HIZLI EZBER

Peynirin temel proteini:
KAZEİN

Asit pıhtılaşması:
Başlangıç: pH 5,3
Tamamlanma / izoelektrik nokta: pH 4,6

Starter kültür:
İlave: %2
Süt sıcaklığı: 26–38 °C
Bekleme: yaklaşık 30 dk

Mezofilik: yaklaşık 30 °C
Termofilik: yaklaşık 42 °C

CaCl₂:
20 g / 100 L = yaklaşık %0,02
Pıhtıyı sıkılaştırır, randımanı artırır.

Peynir sütü pastörizasyonu:
62–65 °C → 30 dk
71–74 °C → 15–40 sn
78–85 °C → ani

Rennin / Kimozin:
Buzağı şirdeninden elde edilir.
En aktif pH: 6,2–6,4
1 kısım rennet → 5000 kısım süt

Mayalanma süresi:
Sert peynir: 40–60 dk
Yumuşak peynir: 90–120 dk

Pıhtı kesimi:
Sert peynir: 1–1,5 cm
Yumuşak peynir: 2–2,5 cm

Teleme:
Peynir altı suyu tamamen süzüldükten sonra kalan katı kitle.

Olgunlaştırma:
Genellikle 10 °C'nin altında
%80–85 rutubet


Beyaz peynir:
28–30 °C mayalama
90–120 dk pıhtılaşma
%12–16 salamura
4–6 saat salamura
4 °C'de 2,5 ay

Kaşar:
28–33 °C mayalama
Teleme fermentasyonu: 10–16 saat
70 °C suda 2 dk haşlama

Rokfor:
Koyun sütü
Penicillium roqueforti
2–3 ay

Mihaliç:
Balıkesir–Bursa
Kıvırcık koyun sütü
Gözenek: 2–4 mm

Gouda:
Hollanda
30–31 °C mayalama
20–30 dk pıhtılaşma
72–96 saat salamura
13–15 °C / %85–88 RH

Şişme:
Koliform + maya → ERKEN ŞİŞME
C. butyricum / C. tyrobutyricum → GEÇ ŞİŞME

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar