Ana içeriğe atla

Acil müdahale1

Bu kapsamlı metin, veteriner acil tıp ve triyaj protokolleri üzerine harika bir kaynak. Bir veteriner hekim ve anatomi eğitmeni olarak, bu bilgiler klinik pratikte hayat kurtarıcı 

Özellikle ABC sistematiği, mukoza renklerinin anlamı ve bilinç seviyeleri gibi kritik noktaları pekiştirmek için bir "Soru-Cevap" seti hazırladım. Tabii ki, az önceki pekiştirme sorularını cevapları hemen altında olacak şekilde yeniden düzenledim:

Pekiştirme Soruları (Acil Müdahale ve Triyaj)

1. Mukoza Rengi Analizi

Klinik muayenede bir kedinin diş etlerinin "kahverengi" olduğunu gözlemlediniz. Bu bulgu öncelikle hangi durumu akla getirmelidir?

• A) Şok veya Anemi

• B) Karaciğer yetmezliği (İkterus)

• C) Methemoglobinemi (Özellikle asetaminofen zehirlenmesi)

• D) Karbon monoksit toksisitesi

Cevap: C (Methemoglobinemi, kedilerde parasetamol/asetaminofen maruziyetinde tipiktir.)

2. Bilinç Seviyesi Tanımlama

Hasta sadece ağrılı uyaranlara (örneğin patisine yapılan sert bir bası) yanıt veriyor, ancak sesli komutlara veya normal dokunuşlara tepki vermiyorsa bu bilinç seviyesi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Letarjik (Uyuşuk)

• B) Obtund (Donuk)

• C) Stupor (Sersemlemiş/Şaşkın)

• D) Komatöz

Cevap: C (Stupor durumunda sadece şiddetli/ağrılı uyaranlara yanıt alınır.)

3. ABC Sistematiği

Acil müdahalede kullanılan ABC sistematiğindeki "B" (Breathing) aşamasında tekniker/hekim neyi kontrol etmeyi amaçlar?

• A) Bilincin yerinde olup olmadığını

• B) Solunumun varlığını ve kalitesini

• C) Hava yolunda bir tıkanıklık olup olmadığını

• D) Kalp atış hızını ve nabız kalitesini

Cevap: B (A-Airway: Hava yolu, B-Breathing: Solunum, C-Circulation: Dolaşım kontrolüdür.)

4. Renk Kodu Protokolü

Triyajda "Sarı Kod" verilen bir hasta için müdahale süresi ve durum önceliği nasıldır?

• A) Hayati tehlike var, anında müdahale.

• B) Durumu ciddi, 1 saat içinde müdahale edilmeli.

• C) Hafif yaralı, 3 saat bekleyebilir.

• D) Eks (Ölü) veya ölmek üzere olan hasta.

Cevap: B (Kırmızı anında, Sarı 1 saat, Yeşil ise daha uzun süre bekleyebilir.)

Klinik Senaryo Sorusu

Vaka: Bir köpek trafik kazası sonrası acile getiriliyor. Görsel değerlendirmede (inspeksiyon) mukozaların siyanotik (mavi/mor) olduğu ve asenkronize solunum sergilediği görülüyor. Bu hastaya ABC sistematiğine göre yapılacak en acil ilk müdahale ne olmalıdır?

• A) IV kateter takıp sıvı sağaltımına başlamak.

• B) Hemen bir kırık muayenesi ve radyografi çekimi yapmak.

• C) Hava yolunu kontrol edip oksijen desteğine başlamak veya entübe etmek.

• D) Vücut sıcaklığını ölçüp battaniye ile ısıtmak.

Cevap: C (Siyanoz ve solunum güçlüğü varsa öncelik her zaman oksijenizasyon ve hava yolu açıklığıdır.)

Ders notlarından başka bir bölümü soruya dönüştürmemi ister misin?



Pekiştirme Soruları (Acil Müdahale ve Triyaj)

1. Mukoza Rengi Analizi

Klinik muayenede bir kedinin diş etlerinin "kahverengi" olduğunu gözlemlediniz. Bu bulgu öncelikle hangi durumu akla getirmelidir?

• A) Şok veya Anemi

• B) Karaciğer yetmezliği (İkterus)

• C) Methemoglobinemi (Özellikle asetaminofen zehirlenmesi)

• D) Karbon monoksit toksisitesi

2. Bilinç Seviyesi Tanımlama

Hasta sadece ağrılı uyaranlara (örneğin patisine yapılan sert bir bası) yanıt veriyor, ancak sesli komutlara veya normal dokunuşlara tepki vermiyorsa bu bilinç seviyesi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Letarjik (Uyuşuk)

• B) Obtund (Donuk)

• C) Stupor (Sersemlemiş/Şaşkın)

• D) Komatöz

3. ABC Sistematiği

Acil müdahalede kullanılan ABC sistematiğindeki "B" (Breathing) aşamasında tekniker/hekim neyi kontrol etmeyi amaçlar?

• A) Bilincin yerinde olup olmadığını

• B) Solunumun varlığını ve kalitesini

• C) Hava yolunda bir tıkanıklık olup olmadığını

• D) Kalp atış hızını ve nabız kalitesini

4. Renk Kodu Protokolü

Triyajda "Sarı Kod" verilen bir hasta için müdahale süresi ve durum önceliği nasıldır?

• A) Hayati tehlike var, anında müdahale.

• B) Durumu ciddi, 1 saat içinde müdahale edilmeli.

• C) Hafif yaralı, 3 saat bekleyebilir.

• D) Eks (Ölü) veya ölmek üzere olan hasta.

Klinik Bir Senaryo

Paylaştığın "Triaj ve Acil Hastanın İlk Değerlendirmesi" ünitesinin geri kalan kısımlarını (Kardiyovasküler sistem, Solunum ve MSS detayları) kapsayan yeni bir soru-cevap seti hazırladım.

Soruların hemen altında cevapları ve kısa açıklamaları yer alıyor.

Ünite 1: Acil Müdahale Teknikleri - Yeni Soru Seti

1. Kapillar dolum zamanı (KDZ) değerlendirilirken, sağlıklı bir hayvanda parmak basısı sonrası diş eti renginin kaç saniyenin altında geri dönmesi beklenir?

• A) 1 saniye

• B) 2 saniye

• C) 4 saniye

• D) 5 saniye

Cevap: B (KDZ her zaman 2 saniyenin altında olmalıdır; uzaması zayıf periferik perfüzyonu işaret eder.)

2. Acil servise getirilen bir kedide göz bebeklerinin boyutlarının birbirinden farklı olması (asimetri) durumu hangi teknik terimle ifade edilir?

• A) Taşikardi

• B) Disno

• C) Anizokori

• D) Ataksi

Cevap: C (Anizokori, göz bebeklerinin boyutlarındaki eşitsizliktir ve nörolojik bir aciliyetin göstergesi olabilir.)

3. Aşağıdakilerden hangisi "Yaşamı Tehdit Eden (3. Düzey)" kategorisindeki bir hasta için yapılması gereken prosedürlerden biridir?

• A) Sadece rutin muayene planı oluşturulur.

• B) Hasta yakınına CPR (canlandırma) yapılabileceği bilgisi verilip onam alınır.

• C) Hasta 3 saat boyunca bekleme salonunda bekletilir.

• D) Sadece veteriner hekimin epikriz raporu incelenir.

Cevap: B (Kritik hastalarda zaman kaybını önlemek için CPR onamı ve sözlü onay hızla alınarak stabilizasyona başlanır.)

4. Nabız oksimetresi ile yapılan ölçümde, oksijen saturasyonu (SpO2) yüzde kaçın altında olan hastalara acilen oksijen takviyesi yapılmalıdır?

• A) %98

• B) %95

• C) %93

• D) %90

Cevap: C (SpO2 değerinin %93'ün altına düşmesi, dokuların yeterli oksijenlenmediğini gösterir ve acil müdahale gerektirir.)

5. Bir hastanın ayakta dururken pençesinin dorsal (üst) yüzeyi yere bastırıldığında, hayvanın bunu fark edip ayağını hızla düzeltememesi hangi bozukluğu gösterir?

• A) Kardiyak aritmi

• B) Propriyosepsiyon bozukluğu

• C) Hiperkalemi

• D) Dehidrasyon

Cevap: B (Bu test, hayvanın vücut pozisyonunu algılama yeteneğini (propriyosepsiyon) ölçmek için kullanılır.)

6. Triajda kullanılan "Renk Kodu" sisteminde, "Kırmızı Kod" ne anlama gelmektedir?

• A) Rutin vakadır, beklenebilir.

• B) Orta derecede acildir, 1 saat içinde bakılmalıdır.

• C) Hayatı tehdit eden durumdur, anında müdahale gerekir.

• D) Ölü (Eks) hastadır.

Cevap: C (Kırmızı kod, saniyelerin önemli olduğu en yüksek öncelikli grubu temsil eder.)

7. Acil muayene odasında bulunması gereken ve ağızdaki yabancı cisimleri çıkarmak için kullanılan ekipman hangisidir?

• A) Oftalmoskop

• B) Otoskop

• C) Uzun havlu kelepçesi

• D) Defibrilatör

Cevap: C (Metinde özellikle belirtildiği üzere, ağızdaki yabancı cisimler ve olta kancası gibi materyalleri çıkarmak için bu tip aletler bulundurulur.)

Pratik Not: ABCDE Gözlem Listesi

Bu ünitenin özeti olarak şu kilit sırayı unutmamak gerekir:

1. A (Airway): Hava yolu açık mı?

2. B (Breathing): Solunum var mı, varsa eforlu mu?

3. C (Circulation): Mukozalar ne renk, nabız alınıyor mu?

4. D (Disability): Bilinç seviyesi ve pupil kontrolü.

5. E (Examination): Tüm vücudun hızlıca gözden geçirilmesi.

Bu üniteyle ilgili başka bir detay Bu ünite, veteriner acil tıbbın en kritik konularından biri olan "Şok ve Yönetimi" üzerine odaklanıyor. Bir veteriner hekim ve anatomi eğitmeni olarak, doku perfüzyonunun bozulmasının sistemik etkilerini ve anatominin (damar yolu, kalp yapısı, solunum yolları) bu süreçteki önemini çok iyi biliyorsun.

 


Bölüm Soruları

1) Triyaj nedir?


Cevap: Acil servise getirilen hastanın aciliyetine göre sınıflandırmasıdır.


2) Triyaj kaç şekilde yapılır?


Cevap: Telefonla ve hastanede olmak üzere iki şekilde yapılır.


3) Triyajı yapılan hasta kaç bölüme ayrılır?


Cevap: Acil bakıma ihtiyaç duyanlar, muhtemel hayatı tehdit altında olan hastalar, hayati tehlike arz eden hastalar, potansiyel olarak ciddi durumdaki hastalar, daha az acil durumlar, olmak üzere beş kategoriye ayırılır.


4) Travma triyajının skorlaması kaç bölümden oluşur?


Cevap: Perfüzyon, kardiyak, solunum, göz / kas / bütünlük, iskelet, nörolojik,


5) Acil hasta kaç bölümde sınıflandırılır?


Cevap: Acil olmayan, acil, çok acil, yaşamı tehdit eden


6) Acil hastanin ilk değerlendirilmesinde neler yapılır?


Cevap: Hastanın ilk değerlendirmesi genellikle görsel olarak yapılır. İkinci aşamada hastanın vital (hayati) belirtileri: nabız, sıcaklık, solunum sayısı, bilinç seviyesi değerlendirilir.


7) Hastanın fiziksel muayenesinde nelere bakılır?


Cevap: Hastanın fiziki muayenesinde ilk olarak baş ve gözler, ağız boşluğu, burun ve kulaklar değerlendirilir.


8) Hastanın kalp oskültasyonunda neler değerlendirilir?


Cevap: Kalbin oskültasyonunda çift taraflı olarak üfürüm ve aritmi yönünden değerlendirilir.


9) Kedi ve köpeklerde bilinç seviyesinin bölümleri nelerdir?


Cevap: Normal, uyuşuk, donuk, sersemlemiş, bilinç kayıp


10) Perikardiyal efüzyonu olan hastalarda solunum düzeltilmesi için ne yapılır?


Cevap: Perikardiyosentez

Şok Türleri, Aşamaları ve Stabilizasyon üzerine yeni bir soru-cevap seti hazırladım.

Ünite 2: Şok ve Hastanın Stabilizasyonu - Soru Seti

1. Şokun Tanımı ve Mekanizması

Acil serviste "Şok" tablosundaki bir hastada görülen temel patolojik değişim aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Vücut sıcaklığının aşırı yükselmesi.

• B) Yetersiz doku perfüzyonu nedeniyle hücrelere giden oksijenin azalması.

• C) Kandaki glukoz seviyesinin aşırı artması.

• D) Sadece dış kanamaya bağlı kan kaybı.

Cevap: B (Şok, dokulara giden kan akımının ve oksijenin yetersizliği ile karakterize sistemik bir durumdur.)

2. Şok Türleri - Ayırıcı Tanı

Kalp kurdu, perikardiyal efüzyon veya mide torsiyonu (GDV) gibi fiziksel bir engel nedeniyle kan akışının engellenmesi sonucu oluşan şok türü hangisidir?

• A) Hipovolemik Şok

• B) Dağıtıcı (Distribütif) Şok

• C) Obstrüktif Şok

• D) Kardiyojenik Şok

Cevap: C (Fiziksel bir tıkanıklık söz konusu olduğunda "Obstrüktif Şok" tanısı konur.)

3. Hipoksi Çeşitleri

Dokuya yeterli oksijen iletildiği halde, siyanür zehirlenmesi gibi durumlarda dokuların bu oksijeni kullanamaması sonucu oluşan hipoksi türü hangisidir?

• A) Hipoksemik hipoksi

• B) Durgun hipoksi

• C) Histiyotoksik hipoksi

• D) Metabolik hipoksi

Cevap: C (Histiyotoksik hipokside sorun taşıma değil, hücresel düzeyde kullanım bozukluğudur.)

4. Hipovolemik Şokun Aşamaları

Şokun "Geç Dekompenzasyon" fazında (son aşama) köpeklerde görülen ve hayati riskin en yüksek olduğunu gösteren belirti hangisidir?

• A) Taşikardi ve hızlı KDZ

• B) Bradikardi, şiddetli hipotansiyon ve komatöz bilinç

• C) Mukozaların pembeleşmesi

• D) Kan basıncının hafif yükselmesi

Cevap: B (Son aşamada vücut artık telafi edemez; kalp hızı düşer (bradikardi) ve bilinç kapanır.)

5. Klinik Uygulama - Sıvı Tedavisi

Şoktaki bir hastanın stabilizasyonu için damar içi kateter (yaşam hattı) yerleştirildikten sonra uygulanan sıvı sağaltımında, hangi şok türünde agresif sıvı yüklemesinden kaçınılmalıdır?

• A) Hipovolemik Şok

• B) Septik Şok

• C) Anafilaktik Şok

• D) Kardiyojenik Şok

Cevap: D (Kardiyojenik şokta kalp zaten yetersizdir; fazla sıvı yüklemesi akciğer ödemine yol açabilir.)

6. Laboratuvar Değerlendirmesi

Resüsitasyonun (canlandırma) başarısını ölçmek ve doku oksijen dağılımını değerlendirmek için kullanılan, maliyeti düşük ve yaygın laboratuvar parametresi hangisidir?

• A) Plazma Laktat Seviyesi

• B) Kan Şekeri (Glukoz)

• C) İdrar Yoğunluğu

• D) Vücut Isısı

Cevap: A (Laktat artışı doku hipoksisini gösterir; seviyenin düşmesi tedavinin işe yaradığını kanıtlar.)

7. Şok İndeksi (SI)

Köpeklerde hipovolemik şokun şiddetini belirlemek için kullanılan "Şok İndeksi" nasıl hesaplanır?

• A) Vücut Isısı / Nabız

• B) Nabız / Sistolik Kan Basıncı

• C) Solunum Sayısı / KDZ

• D) PCV / Total Protein

Cevap: B (Nabzın sistolik kan basıncına oranıdır; 0.9-1'in üzeri şiddetli şoku işaret eder.)

 Kısa Bir Özet (Kritik Bilgiler)

Yaşam Hattı: IV kateterizasyon her zaman önceliklidir.

Kedi Farkı: Kediler genellikle köpeklerin gösterdiği taşikardi (hızlı kalp atışı) yanıtını şokun erken evrelerinde göstermeyebilir, dikkatli olunmalıdır.

Isıtma: Hipotermik hastalar (özellikle kediler) ısınmadan tansiyonları genellikle düzelmez.

Oksijen: SpO2 < %93 ise vakit kaybetmeden oksijen desteği (maske, kanül veya kafes) başlanmalıdır.


Paylaştığın "Şok" ünitesinden, sınav hazırlığında ve klinik pratiklerinde kullanabileceğin, kısa cevaplı ve nokta atışı bilgiler içeren 100 soruluk bir çalışma seti hazırladım.

Şok Ünitesi 100 Soru - Cevap Çalışma Kartları

1. Soru: Şokun temel tanımı nedir? Cevap: Yetersiz doku perfüzyonu nedeniyle doku oksijenizasyonunun düşmesidir.

2. Soru: Şoktaki bir hastaya "yaşam hattı" olarak adlandırılan ilk müdahale nedir? Cevap: IV (intravenöz) kateter yerleştirilmesi.

3. Soru: Hipoksi nedir? Cevap: Dokulara yetersiz oksijen iletimidir.

4. Soru: Hemoglobinin oksijen taşıma kapasitesinin azaldığı (anemi vb.) hipoksi türü hangisidir? Cevap: Hipemik (Anemik) hipoksi.

5. Soru: Kalp debisinin düşük olmasıyla gelişen hipoksi türü nedir? Cevap: Durgun (Dolaşım) hipoksisi.

6. Soru: Siyanür zehirlenmesinde görülen, dokunun oksijeni kullanamadığı hipoksi türü nedir? Cevap: Histiyotoksik hipoksi.

7. Soru: Sepsis durumunda oksijen ihtiyacının karşılanamamasıyla oluşan hipoksi türü nedir? Cevap: Metabolik hipoksi.

8. Soru: Kan veya sıvı kaybıyla oluşan şok türü nedir? Cevap: Hipovolemik şok.

9. Soru: Kalp kurdu veya mide torsiyonu gibi fiziksel engellerle oluşan şok türü nedir? Cevap: Obstrüktif şok.

10. Soru: Sepsis ve anafilaksi sonucu gelişen şok türü hangisidir? Cevap: Dağıtıcı (Distribütif) şok.

11. Soru: Kalp yetmezliği ve kasılma bozukluğuyla gelişen şok türü nedir? Cevap: Kardiyojenik şok.

12. Soru: Distribütif şokun temel fizyolojik özelliği nedir? Cevap: Sistemik vazodilatasyon (damarların genişlemesi).

13. Soru: Medulla spinalis hasarı sonucu gelişen şok türü nedir? Cevap: Nörojenik şok.

14. Soru: Nörojenik şoku diğerlerinden ayıran en önemli fark nedir? Cevap: Kompansatuar taşikardi (hızlı kalp atışı) görülmez.

15. Soru: Hipovolemik şokun ilk aşaması nedir? Cevap: Kompenzasyon (Telafi edici) fazı.

16. Soru: Kompenzasyon fazında vücut hangi organları korumaya odaklanır? Cevap: Kalp, beyin ve akciğerler.

17. Soru: Şokun telafi aşamasında kırmızı kan hücrelerini dolaşıma salan organ hangisidir? Cevap: Dalak.

18. Soru: Kompenzasyon fazında devreye giren hormonal sistemin adı nedir? Cevap: RAAS (Renin-Anjiyotensin-Aldosteron Sistemi).

19. Soru: Şokun başlangıcında PCV neden normal veya yüksek görülebilir? Cevap: Dalağın kasılarak alyuvarları dolaşıma vermesi nedeniyle.

20. Soru: Kompenzasyon fazında periferik damarlarda ne olur? Cevap: Vazokonstrüksiyon (damar daralması).

21. Soru: Şokun erken dekompenzasyon fazındaki temel belirtiler nelerdir? Cevap: Taşikardi, hipotansiyon ve zayıf nabız.

22. Soru: Şokun son aşaması nedir? Cevap: Geç dekompanzasyon fazı.

23. Soru: Geç dekompanzasyon fazında hücresel düzeyde ne gerçekleşir? Cevap: Anaerobik metabolizma ve hücre ölümü.

24. Soru: Geç dekompanzasyon aşamasındaki bir hastada kalp hızı nasıldır? Cevap: Bradikardi (yavaş kalp hızı) görülür.

25. Soru: Geç dekompanzasyonda mukoza rengi nasıldır? Cevap: Solgun veya siyanotik (mavi/mor).

26. Soru: Şok tedavisinde ilk hedef nedir? Cevap: Dokuların oksijen ile buluşmasını sağlamak.

27. Soru: Hipovolemik şokta sıvı tedavisinin temel amacı nedir? Cevap: İntravasküler hacmi artırmak ve kan basıncını yükseltmek.

28. Soru: Şoktaki bir hastada hedeflenen minimum sistolik kan basıncı nedir? Cevap: 60 mmHg.

29. Soru: Agresif sıvı yüklemesinin tehlikeli olduğu şok türü nedir? Cevap: Kardiyojenik şok.

30. Soru: Kristalloid sıvılar neler içerir? Cevap: Elektrolitler, dekstroz ve su.

31. Soru: Acilde kullanılan %0.9 sodyum klorürün diğer adı nedir? Cevap: İzotonik salin (Tuzlu su).

32. Soru: Laktatlı Ringer hangi sıvı kategorisindedir? Cevap: Kristalloidler.

33. Soru: Hipertonik kristalloidlerin özelliği nedir? Cevap: İntravasküler hacmi çok hızlı genişletirler.

34. Soru: Kolloid sıvılar nerelerde değişim yaparlar? Cevap: İntravasküler ve interstisyel hacimde.

35. Soru: Yaygın kullanılan kolloidlere bir örnek veriniz? Cevap: Hidroksietil nişastalar (HES).

36. Soru: Köpeklerde dolaşımdaki toplam kan hacmi yaklaşık ne kadardır? Cevap: 90 ml/kg.

37. Soru: Kedilerde dolaşımdaki toplam kan hacmi yaklaşık ne kadardır? Cevap: 55 ml/kg.

38. Soru: Tam kan transfüzyonu için önerilen doz nedir? Cevap: 20 ml/kg.

39. Soru: Paketlenmiş kırmızı kan hücresi dozajı ne kadardır? Cevap: 10 ml/kg.

40. Soru: Sıvı tedavisine rağmen düzelmeyen hipotansiyonda kullanılan ilaç grubuna ne denir? Cevap: İnotroplar ve Vazopressörler.

41. Soru: Dopamin ve Dobutamin hangi amaçla kullanılır? Cevap: Kardiyak kontraktiliteyi artırmak (inotropik etki).

42. Soru: Adrenerjik ilaçların etkinliğini ne azaltabilir? Cevap: Asidoz.

43. Soru: Hipoksemi tanısı için PaO2 değeri kaçın altı kabul edilir? Cevap: 80 mmHg.

44. Soru: Oksijen saturasyonu (SpO2) ölçümü ne ile yapılır? Cevap: Nabız oksimetresi.

45. Soru: Acil vakalarda nazal kanül ne için kullanılır? Cevap: Oksijen tedavisi için.

46. Soru: Solunum eforu çok yüksek olan hastalarda hangi işlem hayat kurtarıcıdır? Cevap: Entübasyon ve mekanik ventilasyon.

47. Soru: Pnömotoraks veya plevral efüzyonda hangi işlem yapılır? Cevap: Torakosentez.

48. Soru: Perikardiyal efüzyonda sıvıyı boşaltma işlemine ne denir? Cevap: Perikardiyosentez.

49. Soru: Şoktaki ağrı yönetiminde en sık tercih edilen ilaç grubu nedir? Cevap: Opioid agonistleri.

50. Soru: Sepsis şüphesinde antibiyotik uygulamasına ne zaman başlanmalıdır? Cevap: İlk 1 saat içinde.

51. Soru: Sepsis tedavisinde tercih edilen geniş spektrumlu antibiyotik ikilisi nedir? Cevap: Enrofloksasin ve Ampisilin/Sulbaktam.

52. Soru: Hipovolemik şokta kortikosteroid kullanımı önerilir mi? Cevap: Hayır, etkin olmadığı belirlenmiştir.

53. Soru: Laktat seviyesi vücutta neyin göstergesidir? Cevap: Oksijen dağılımının ve doku hipoksisinin.

54. Soru: Laktat nerede metabolize edilir? Cevap: Karaciğer, böbrek ve miyokardiyum.

55. Soru: Resüsitasyonun başarısını değerlendirmede kullanılan ucuz test nedir? Cevap: Plazma laktat seviyesi.

56. Soru: SvO2 nedir? Cevap: Karışık venöz oksijen satürasyonu.

57. Soru: ScvO2 örneği nereden alınır? Cevap: Juguler ven (merkezi venöz).

58. Soru: Şok İndeksi formülü nedir? Cevap: Nabız / Sistolik Kan Basıncı.

59. Soru: Köpeklerde şiddetli şok göstergesi olan Şok İndeksi değeri nedir? Cevap: 0.9 - 1 üzeri.

60. Soru: Hipertermili bir hasta hangi dereceye kadar soğutulmalıdır? Cevap: 39.7 °C.

61. Soru: Hipertermili hastayı soğutma yöntemleri nelerdir? Cevap: IV sıvı, soğuk su lavajı ve fan.

62. Soru: Hipotermik hastada (özellikle kedi) tansiyonun düzelmesi için ne gereklidir? Cevap: Vücut ısısının normale dönmesi.

63. Soru: Hiperkalemi nedir? Cevap: Potasyum seviyesinin normalden yüksek olması.

64. Soru: Aktif nöbet geçiren hastada hangi ilaç öncelikle tercih edilir? Cevap: Diazepam.

65. Soru: Açık yaralarda kanamayı durdurmak için ne yapılmalıdır? Cevap: Basınçlı bandaj.

66. Soru: Karın içi kanamalarda kullanılan uygulama nedir? Cevap: Göbek bağı (Abdominal sargı).

67. Soru: Kristalloidlerde asit-baz dengesini ne sağlar? Cevap: Tamponlar (laktat, asetat vb.).

68. Soru: Ön yük (Preload) nedir? Cevap: Diyastol sonunda kalbe dönen kan hacmi.

69. Soru: Ard yük (Afterload) nedir? Cevap: Sistol sırasında ventrikül duvarının direncidir.

70. Soru: Şoktaki hastada mental durumun bozulması neyi işaret eder? Cevap: Beyin perfüzyonunun azaldığını.

71. Soru: Entübasyon tüpü nereye yerleştirilir? Cevap: Trakea (soluk borusu).

72. Soru: Şok tedavisinde neden antibiyotik gereksiz yere kullanılmamalıdır? Cevap: Direnç gelişimi ve endikasyon gerekliliği nedeniyle.

73. Soru: Dehidrasyon şokun hangi türüne yol açar? Cevap: Hipovolemik şok.

74. Soru: Anafilaksi nedir? Cevap: Hayatı tehdit eden ciddi alerjik reaksiyon.

75. Soru: Hipovolemik şokta vücut ısısı genellikle nasıldır? Cevap: Hipotermi (düşük ısı) görülür.

76. Soru: Şokun hangi fazında agresif müdahaleye rağmen ölüm riski çok yüksektir? Cevap: Geç dekompanzasyon.

77. Soru: IV kateter takılamayan durumlarda ilaç yolu ne olabilir? Cevap: Intraosseoz (kemik içi).

78. Soru: Hangi şok türünde bağıl (relatif) bir hipovolemi görülür? Cevap: Nörojenik şok.

79. Soru: Plazma laktat seviyesinin yüksek olması neyin sonucudur? Cevap: Oksijensiz solunumun (anaerobik).

80. Soru: Şok tedavisinde kullanılan %7 sodyum klorür hangi gruptadır? Cevap: Hipertonik kristalloid.

81. Soru: Kedilerde şokta sıklıkla görülen üçlü belirti nedir? Cevap: Hipotermi, hipotansiyon ve bradikardi.

82. Soru: ARDS gelişen şok vakalarında ne kullanılır? Cevap: Mekanik ventilasyon.

83. Soru: Sepsis tanısı kesin olarak ne ile konur? Cevap: Klinik bulgular ve mikroorganizma kültürü.

84. Soru: Kardiyojenik şokta kontraktiliteyi artıran ilaçlar nelerdir? Cevap: Pozitif inotroplar.

85. Soru: Periferik perfüzyonu kontrol etmenin en hızlı yolu nedir? Cevap: Mukozalara parmak basısı (KDZ).

86. Soru: Şok aşamalarında ne zaman hücre ölümü başlar? Cevap: Geç dekompanzasyon fazında.

87. Soru: Şok tedavisinde "sedasyon" neden önemlidir? Cevap: Solunum güçlüğü çeken hayvanın stresini ve oksijen ihtiyacını azaltmak için.

88. Soru: Şokta neden ekstremiteler (ayaklar) soğuk olur? Cevap: Kanın hayati organlara yönlendirilmesi ve periferik vazokonstrüksiyon nedeniyle.

89. Soru: Şok indeksi hesaplamasında nabız sayısı neye bölünür? Cevap: Sistolik Kan Basıncı.

90. Soru: Vazopressör ilaçlar ne işe yarar? Cevap: Damarları daraltarak kan basıncını yükseltir.

91. Soru: Şoktaki hastada idrar kesesi palpasyonu neden yapılır? Cevap: Böbrek perfüzyonunu ve idrar çıkışını kontrol etmek için.

92. Soru: "Sessiz Şok" olarak da bilinen durum hangi evredir? Cevap: Kompenzasyon fazı.

93. Soru: Kristalloid içindeki "dekstroz" ne işe yarar? Cevap: Hücreye enerji sağlar.

94. Soru: İntraselüler sıvı nedir? Cevap: Hücre içi sıvı.

95. Soru: Şok durumunda akciğerlerde ödem oluşursa ne düşünülür? Cevap: Sol kalp yetmezliği veya aşırı sıvı yüklemesi.

96. Soru: Hangi şok türünde sıvı tedavisine yanıt genellikle düşüktür? Cevap: Nörojenik şok.

97. Soru: Şokun geç evresinde gelişen bilinç kaybına ne denir? Cevap: Komatöz durum.

98. Soru: "Asidoz" tedavisi için ne kullanılabilir? Cevap: Sodyum bikarbonat.

99. Soru: Şok yönetiminde ilk 1 saat neden "Altın Saat" olarak adlandırılır? Cevap: Müdahalenin başarısı ve yaşam şansı bu süredeki hıza bağlıdır.

100. Soru: Şokta kullanılan "Bakım Noktası Ultrasonu" (POCUS) neyi amaçlar? Cevap: Karın veya göğüs boşluğunda sıvı (kan, efüzyon) varlığını hızla tespit etmeyi.

?




Yorumlar